وى احاديث منكر « * » و معضل « * * » زيادى روايت كرده است . همچنين نسائى درباره‌ى وى مىنويسد : احاديث منقول از او ، متروك است و نوشته نمىشود . كوتاه سخن اين‌كه : كسى جز هيثم بن ناجة او را توثيق نكرده است . وى در مجلس احمد بن حنبل وى را ثقه شمرد و با پوزخند ابن حنبل روبرو شد و اين نكته بيانگر توافق آن‌ها بر ضعف اوست . « 1 » شكى نيست كه پاسخ مسئله‌ى مهمى چون « تعيين مهدى واقعى » را نمىتوان از امثال چنين مخبرينى دريافت كرد . همچنين درباره‌ى سه حديث نخستين بايد گفت : اين احاديث حجيت ندارند و از چيزهايى كه موجب سستى و بىاعتبارى آن‌ها مىشود ، اين عبارت است كه « و نام پدرش نام پدرم مىباشد » . چون بزرگان و حفّاظ محدّثان آن را روايت نكرده‌اند ، بلكه تنها عبارت « نام او نام من است » را نقل كرده‌اند . افزون بر آن‌كه در ادامه به طور مشروح سخنان عده‌اى از علماى اهل سنت را كه به تحقيق درباره‌ى طرق عاصم بن أبى النجود پرداخته و اظهار داشته‌اند كه اين عبارت در روايت وى نبوده است ، نقل خواهيم كرد . ازاين‌رو ، سند اين سه حديث تنها به ابن مسعود منتهى مىشود ، در حالى كه آن‌چه از خود ابن مسعود نقل شده - آن‌چنان‌كه در مسند احمد و برخى منابع ديگر آمده - تنها اين جمله است : « نام او نام من است » . « 2 » همچنين ترمذى نيز حديث فوق را بدون دنباله‌ى مزبور نقل كرده و در ضمن اشاره مىكند كه آن‌چه از على بن ابى طالب عليه السّلام و ابو سعيد خدرى و امّ سلمة و ابو هريرة نقل شده است ، صرفا مشتمل بر اين عبارت است : « و نام او نام من است » . آنگاه پس از حكايت حديث از ابن مسعود بدون عبارت زايد مورد نظر ، مىگويد :

--> ( * ) . دكتر صبحى صالح مىنويسد : « دقيق‌ترين تعريف منكر بدين قرار است : منكر حديثى را گويند كه راوى ضعيفى بر خلاف روايت ثقه آن را نقل كند » . ( مترجم ) ( * * ) . همو درباره‌ى حديث « معضل » مىگويد : « معضل حديثى است كه دو راوى يا بيشتر از سند آن حذف شده باشد ، به شرط اين‌كه حذف‌شده‌گان پشت سر هم باشند ؛ و از نظر مبهم بودن بدتر از « منقطع » است » . ر . ك : علوم حديث و اصطلاحات آن / دكتر صبحى صالح / ترجمه : دكتر نادر على / صص 130 و 153 . ( مترجم ) ( 1 ) . تهذيب الكمال / ج 9 / ص 191 / ش 1911 ، تهذيب التهذيب / ج 3 / ص 240 . ( 2 ) . مسند احمد / ج 1 / صص 376 ، 377 ، 430 ، 448 .